Những thông tin cần thiết phải lưu ý về chứng đau thượng vị

Cập nhật lúc 14:31, 05/06/2017
Cơn đau thượng vị có thể xuất hiện do rất nhiều nguyên nhân, làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới cuộc sống thường nhật của người bệnh. Hãy tìm hiểu ngay những triệu chứng tiêu biểu, nguyên nhân và cách điều trị cơn đau thượng vị hiệu quả nhất hiện nay trong nội dung bài viết dưới đây.

>>> Đau thượng vị buồn nôn - Người bệnh phải làm thế nào?

>>> Triệu chứng đau thượng vị âm ỉ là dấu hiệu của bệnh gì? Có nguy hiểm không?

Đau thượng vị là gì?

Đau thượng vị như thế nào? Đau thượng vị là dấu hiệu của bệnh tiêu hóa khi người bệnh thấy xuất hiện đau thượng vị trên rốn và dưới mũi xương ức. Những cơn đau ở vùng thượng vị có thể âm ỉ hoặc dữ dội tùy thuộc vào tình trạng của mỗi bệnh nhân, nó cũng có thể diễn ra theo chu kì, lặp đi lặp lại nhiều lần.

Cơn đau thượng vị khiến bạn vô cùng khó chịu

Cơn đau thượng vị khiến bạn vô cùng khó chịu.

Theo đó, đau bụng phần thượng vị có khi xuất hiện những cơn đau cấp tính, có khi đau vùng thượng vị theo cơn, mỗi cơn kéo dài nhiều giờ hoặc đau thượng vị nhiều ngày tuỳ theo từng nguyên nhân gây nên bệnh. Điển hình trong đau thượng vị là do bệnh đau dạ dày gây ra.

Đối tượng mắc chứng bệnh này tương đối phổ biến nhưng chủ yếu tập trung ở nam giới từ 25 đến 45 tuổi.

Dấu hiệu đau thượng vị

Hiện tượng đau vùng thượng vị có thể là triệu chứng báo hiệu của hàng loạt các căn bệnh tiêu hóa như đau, viêm loét dạ dày; trào ngược dạ dày - thực quản, viêm hang vị, xuất huyết dạ dày... Do đó, để nhanh chóng phát hiện bệnh lý, bạn cần lưu ý những dấu hiệu sau đây:

Cảm giác vùng thượng vị nóng rát

Tình trạng này có thể xuất hiện bất cứ lúc nào và rất thường xuyên. Đặc biệt, bạn có thể gặp hiện tượng này nếu ăn quá no, ăn nhiều thức ăn cứng, sau khi uống cà phê, sau khi ăn món chua,…

Đau thượng vị lan tỏa lên ngực

Những cơn đau tức phần thượng vị có thể kèm thêm cảm giác nóng rát giống ở trên, nguyên nhân là do lớp niêm mạc dạ dày đang bị tấn công bởi lượng axit dạ dày tiết ra quá nhiều.

Đầy bụng, khó tiêu

Thức ăn tiêu hóa chậm, cảm giác có hơi bên trong bụng gây căng tức. Đây là triệu chứng hay gặp khi bạn mắc bệnh về tiêu hóa.

Bị ợ hơi và ợ chua

Đa phần người bệnh sẽ bị ợ hơi nhưng nếu ợ lên có kèm cả dịch vị trong dạ dày thì sẽ thấy cả vị chua trong miệng. Nếu tình trạng nghiêm trọng, bệnh nhân còn bị rát ở ngực và cổ họng do dịch axit trào ngược lên trên. 

Ăn không ngon miệng, chán ăn, buồn nôn và nôn

Ít khi cảm thấy đói, không thèm ăn, người xanh xao, sức khỏe yếu hơn và bị sút cân; sau khi ăn có cảm giác đau ở thượng vị, buồn nôn và nôn thốc là những triệu chứng đáng báo động về dạ dày.

Đau thượng vị khiến bạn chán ăn

Đau thượng vị khiến bạn chán ăn.

Ngoài ra, cơn đau thượng vị có thể lan ra sau lưng với biểu hiện cụ thể là đau nóng trong vùng bụng rồi lan sang vùng thắt lưng hai bên, khiến cho việc đi lại của bệnh nhân gặp khó khăn.

Đặc biệt, hiện tượng đau thượng vị còn xảy ra đối với phụ nữ mang thai. Trong giai đoạn mang thai bà bầu hay cảm thấy đau tức bụng nhưng thường bị đau phần bụng dưới, nếu thường xuyên bị đau thượng vị thì cần đi khám.

Đau thượng vị ở bà bầu là hiện tượng nghiêm trọng và cần hết sức cẩn thận. Nếu bị đau vùng thượng vị liên tục khi mang thai, chị em phụ nữ có thể  áp dụng những mẹo nhỏ như chườm nóng ở bụng, uống sữa ấm, xoa bụng quanh rốn nhưng không được tự ý mua thuốc giảm đau để uống.

Nguyên nhân gây đau thượng vị

Đau thượng vị có nguyên nhân chủ yếu là do hệ tiêu hóa, nhất là bao tử đang gặp vấn đề nghiêm trọng. Theo đó:

- Những cơn đau sẽ xuất hiện sau khi uống rượu, bia, ăn thức ăn có vị chua như dấm, chanh, bún, bánh cuốn… Đó là do bạn bị đau dạ dày hoặc bạn có thể bị viêm dạ dày cấp lần đầu do ngộ độc thực phẩm cấp tính.

- Mắc bệnh về gan hay về mật (đường dẫn mật, túi mật).

- Giun chui ống mật cũng gây đau thượng vị cả ngày. Cơn đau thường rất dữ dội, khiến người bệnh quằn quại, vã mồ hôi…

- Đau vùng thượng vị cũng có thể gặp trong các bệnh về tụy như viêm tụy cấp, viêm tụy cấp chảy máu hoặc đôi khi đau thượng vị âm ỉ do viêm tụy mạn tính, ung thư đầu tụy.

- Viêm đại tràng cấp hoặc mãn tính cũng có thể gây đau thượng vị đại tràng kèm theo biểu hiện đầy hơi chướng bụng, đi ngoài nhiều lần. Triệu chứng này biểu lộ rõ rệt nhất là khi bạn bị viêm đại tràng cấp tính.

Viêm đại tràng gây đau thượng vị

Viêm đại tràng gây đau thượng vị.

Như vậy đau thượng vị là một triệu chứng của nhiều bệnh nhưng chủ yếu là bệnh tiêu hóa. Vì vậy, ngay khi thấy các triệu chứng kể trên, bạn cần lập tức tới các cơ sở y tế uy tín để tiến hành thăm khám và xác định chính xác nguyên nhân gây ra những cơn đau, từ đó có hướng điều trị thích hợp.

Nếu chỉ thi thoảng thấy xuất hiện các cơn đau âm ỉ vùng thượng vị trong khoảng thời gian từ một đến vài ngày thì bạn cũng nên đi khám định kỳ thường xuyên để tiện theo dõi tình trạng.

Điều trị đau thượng vị

Thuốc Tây y

Khi thấy cơn đau thượng vị, người bệnh có thể sử dụng thuốc giảm đau theo đơn kê của bác sĩ để đầy lùi cơn đau tức thời. 

Tuy nhiên, về lâu dài, muốn chữa dứt điểm chứng đau thượng vị, bạn cần phải điều trị hiệu quả bệnh lý gây nên cơn đau thượng vị. 

Thuốc Đông y

Một số bài thuốc Đông y có tác dụng điều trị đau thượng vị rất hiệu quả với các vị thuốc như: Dạ cẩm, bình vôi, lá khôi, cam thảo, tinh nghệ, trà dây...

Lá khôi chữa đau thượng vị dạ dày

Lá khôi chữa đau thượng vị dạ dày.

Theo đó, bài thuốc có tác dụng chữa bệnh dạ dày hiệu quả, từ đó đẩy lùi chứng đau thượng vị vô cùng khó chịu.

Mẹo dân gian

Gừng là một loại gia vị quen thuộc trong bữa ăn hàng ngày của người Việt và cũng là vị thuốc được đánh giá cao nhằm khắc phục tình trạng bệnh lý về đường tiêu hóa bởi vì, gừng có tính kháng khuẩn cao, giúp chống viêm, giảm đau thượng vị.

Do đó, khi thấy xuất hiện các cơn đau, bạn có thể pha trà gừng hoặc ăn kẹo gừng để giải quyết vấn đề.

Lấy một nắm muối hạt rang nóng, bọc vải sạch rồi chườm vào vị trí vùng bụng bị đau nhức (hoặc có thể lấy khăn sạch, nhúng nước ấm và vắt nhẹ, áp lên vùng bụng cho đến khi hết ấm thì lại nhúng nước nóng, vắt sạch và tiếp tục đắp). Hơi nóng sẽ giúp giảm đau nhanh chóng.

Lưu ý khi điều trị đau thượng vị

Điều trị bệnh đau thượng vị tốt nhất là tuân thủ theo chỉ định của bác sĩ. Ngoài ra, người bệnh cần có chế độ ăn uống, chế độ sinh hoạt và nghỉ ngơi hợp lý.

Một số bệnh gây đau vùng thượng vị cần kiêng khem trong ăn uống cũng như bệnh về dạ dày, bạn không nên ăn chua cay, không uống rượu, bia, hạn chế uống cà phê và tuyệt đối không hút thuốc lá hoặc tránh căng thẳng thần kinh.

Đau thượng vị dạ dày nên hạn chế uống bia, rượu, cà phê

Đau thượng vị dạ dày nên hạn chế uống bia, rượu, cà phê.

Khi mới bị đau tốt nhất nên uống nước có vị ấm như: Nước gừng, trà gừng hoặc nhục quế, sa nhân mỗi vị 5–10g pha nước ấm.

Ngoài ra, người bệnh nên ăn các món cháo, canh, súp nấu từ thịt, cá… hoặc rau củ quả cho thêm vị gừng, hành, tiêu… tăng thêm tính ôn ấm khử bớt hàn lạnh. Người đau vùng thượng vị nên hạn chế ăn thức ăn nhiều dầu mỡ, cay nóng…

Nếu đau vùng thượng vị cảm thấy nóng rát nên ăn vị bổ mát dễ tiêu như: Bắp cải, khoai tây, bí đao, xà lách, súp lơ, bí xanh, rau má, mộc nhĩ kết hợp uống nước bột sắn dây, nước mía, sinh tố trái cây tươi.

Nếu đau thượng vị liên tục mỗi khi suy nghĩ căng thẳng, ăn ngủ kém thì nên ăn vị bổ tâm tỳ dễ ngủ: bao tử heo hầm với hạt sen, táo đỏ; xương heo nấu canh củ sen; rau nhút nấu canh xương heo; bí đỏ hầm đậu phộng hoặc tim heo tiềm bài quy tỳ gồm có vị nhân sâm, bạch truật, phục thần, đương quy, hoàng kỳ, táo nhân, viễn chí, long nhãn...

Ngoài ra, người bệnh có thể ăn thêm các món khác chế biến từ hạt sen ngó sen, hoa lý, táo, nhãn, dâu, bơ, bí đỏ, mật ong, phấn hoa.

Nếu có cảm giác đầy bụng, chậm tiêu, nên ăn vị bổ tiêu tốt nhất ăn lá mơ lông, rau tía tô, mùi, húng quế, tỏi, nghệ… các loại rau thơm, uống lá vối, vỏ quít…

Thường xuyên đau thượng vị cần lưu ý kiêng các món kích thích tăng tiết axit dịch vị như: Lạp xưởng, khô mực, dăm bông… các loại món ăn quá chua như: Cam, chanh, xoài, me… Nếu do tỳ vị nhiệt, nên kiêng ăn cay nóng như: Tiêu, ớt, tỏi, cà phê, thuốc lá, trà đặc, thịt quay rán, chiên xào nhiều dầu mỡ.

Đọc ngay: Chọn lựa cách chữa bệnh đau thượng vị dạ dày hiệu quả nhất

Phương Vy (tổng hợp)

Bình luận (0)