Teo thực quản bẩm sinh: Cha mẹ nên xử trí ra sao khi bé bị teo thực quản bẩm sinh?

Cập nhật lúc 16:37, 08/11/2018
Teo thực quản bẩm sinh là hiện tượng bệnh lý xuất hiện ở trẻ sơ sinh. Để rõ hơn về teo thực quản bẩm sinh, tác động, ảnh hưởng mà nó có thể gây ra đối với sức khỏe của bé và phương pháp điều trị hiệu quả, thích hợp, bậc phụ huynh nên tham khảo ngay những thông tin trong bài viết hôm nay của chúng tôi.

Theo các bác sĩ chuyên khoa, teo thực quản bẩm sinh còn được gọi là bất sản thực quản. Trong tiếng Anh, cụm từ này được dịch là Esophageal atresia.

Teo thực quản bẩm sinh là một dị tật bẩm sinh, có thể được phát hiện ngay khi thai nhi còn ở trong bụng mẹ, kể từ tuần thứ 24 của thai kỳ.

Teo thực quản là một dị tật bẩm sinh

Teo thực quản là một dị tật bẩm sinh.

Thông thường, thực quản được cấu tạo là một ống dẹt, khi có thức ăn trôi xuống, nó sẽ giãn ra thành hình trụ đồng thời tạo các nhu động đẩy thức ăn xuống dạ dày. Khi mắc căn bệnh teo thực quản bẩm sinh, thực quản của bé sẽ bị teo nhỏ lại khiến thức ăn không thể di chuyển thuận lợi trong ống thực quản.

Nguyên nhân gây teo thực quản bẩm sinh

Đây là một dị tật bẩm sinh, hình thành từ khi thai nghén. Cụ thể, thông thường, trong khoảng từ tuần thứ 4 đến tuần thứ 6 của thai kỳ, khí quản sẽ phát triển từ trung bì của lá phổi thứ nhất sau đó từ vách khí quản sẽ tách thành thực quản.

Do rối loạn trong quá trình tạo phôi thai, khí quản và thực quản không phân tách hoàn toàn sẽ gây ra teo thực quản hoặc xuất hiện lỗ rò thông khí quản và thực quản.

Phân loại các dạng teo thực quản bẩm sinh

Dựa vào hình thái thực quản bị teo, y học hiện đại phân loại teo thực quản làm 4 loại:

  • Loại A (chiếm 7%): Teo thực quản không có lỗ dò thực quản – khí quản, hai đầu trên và dưới đoạn hẹp bị bít hoàn toàn.
  • Loại B (chiếm 1%): Thực quản bị teo có lỗ dò thực quản – khí quản ở phần cao
  • Loại C (chiếm 85%): Teo thực quản có lỗ dò thực quản – khí quản ở phần thấp gần vị trí chia tách với khí quản.

Phân loại teo thực quản bẩm sinh

Phân loại teo thực quản bẩm sinh.

  • Loại D (chiếm 1%): Thực quản bị teo có lỗ dò cả phần trên và phần dưới
  • Loại E (chiếm 4%): Thực quản không bị teo, có lỗ dò thực quản – khí quản (hình chữ H)

Ảnh hưởng của teo thực quản bẩm sinh

Hiện tượng teo thực quản bẩm sinh sẽ khiến trẻ sơ sinh có các triệu chứng đặc biệt như:

  • Bú ít, bỏ bú

  • Trào ngược, nôn trớ ngay sau khi bú

  • Khó thở, tím tái khi bú

Nguyên nhân là do, sữa vào trong thực quản không di chuyển được xuống dạ dày gây ra biểu hiện nôn trớ, trào ngược, viêm thực quản. Nếu có lỗ dò sang khí quản sẽ khiến sữa chảy vào đường thở, vào phổi gây khó thở.

Vì là một dị tật bẩm sinh, xuất hiện ngay trong quá trình hình thành và phát triển của thai nhi nên teo thực quản bẩm sinh có thể kéo theo các dị tật nguy hiểm khác như:

  • Dị tật cột sống

  • Dị tật ở hậu môn, trực tràng

  • Dị tật tim hoặc não (tim bẩm sinh)

  • Xuất hiện bất thường ở thận, xương sườn

  • Bất thường về chi, phổi (dị tật chân tay vịt)

Như vậy, có thể thấy teo thực quản bẩm sinh rất nguy hiểm. Nếu trẻ không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể dẫn tới tình trạng nghẹt thở do sữa vào khí quản hoặc suy nhược cơ thể do không ăn uống được.

Làm sao để phát hiện teo thực quản bẩm sinh?

Để chủ động phát hiện teo thực quản bẩm sinh, mẹ bầu cần thăm khám theo định kỳ, siêu âm vào các tuần như khuyến cáo của bác sĩ chuyên khoa. Đặc biệt cần siêu âm trong khoảng 24 tuần để phát hiện dị tật về thực quản.

Mẹ bầu cần đi siêu âm định kỳ để phát hiện sớm dị tật của thai nhi

Mẹ bầu cần đi siêu âm định kỳ để phát hiện sớm dị tật của thai nhi.

Ngoài ra có một số dấu hiệu mà mẹ bầu cần lưu ý, đó là:

  • Đa ối, nước ối nhiều hơn bình thường
  • Qua hình ảnh siêu âm, không thấy được hình ảnh của dạ dày hoặc kích thước của dạ dày quá nhỏ
  • Giãn thanh quản và túi cùng thực quản đầu xa

Chị em phụ nữ khi mang thai nên chú ý đi thăm khám, siêu âm theo lịch để phát hiện nhanh chóng các dị tật để có phương án thích hợp nhất.

Điều trị teo thực quản bẩm sinh

Teo thực quản bẩm sinh có thể được phát hiện từ khá sớm tuy nhiên điều trị khá khó khăn vì cơ thể trẻ sơ sinh còn quá yếu ớt, sức chịu đựng còn kém.

Tuy nhiên, dựa vào cân nặng, đánh giá các yếu tố như viêm phổi, dò thực quản và dị tật kèm theo, bác sĩ chuyên khoa sẽ đưa ra cách điều trị hợp lý.

Thông thường, đa phần trường hợp trẻ bị teo thực quản đều phải tiến hành phẫu thuật để khâu hai đầu thực quản lại với nhau, thông đường tiêu hóa từ miệng tới dạ dày.

Khoa học ngày càng phát triển, do đó, còn một phương pháp nữa đó là dùng robot cấy ghép vào thực quản. Cụ thể, robot được gắn liền với thực quản, động cơ sẽ kích thích các tế bào phát triển nhằm nối hai đầu thực quản lại với nhau.

Sau khi đọc những thông tin hữu ích trong bài viết này, chắc hẳn độc giả đã có được những kiến thức cần thiết liên quan tới hiện tượng teo thực quản bẩm sinh, từ đó có cách phòng tránh và phát hiện sớm nếu thai nhi bị teo thực quản.

Thông tin hữu ích: Viêm thực quản uống thuốc gì? Những lưu ý quan trọng khi sử dụng thuốc

Kiều Hương (tổng hợp) 

Bình luận (0)